پیش گفتار کتاب پویای فرهنگ

همواره و در دل تاریخ، انسان هایی بوده اند که با بخشیدن جان ، دارایی ، وقت و نیروی خود در خدمت سربلندی میهن و مرز و بوم خود بوده اند ؛انسان هایی که از لذت های زندگی مادّی و معنوی بریده اند و رفاه ، آسایش و سرزندگی مردم برایشان از هرچیز دیگر والاتر بوده است.

دلبستگی به زاد و بوم، ریشه در طبیعت انسان ها دارد و چه بسا کسانی که برای رسیدن به آزادی و آبادانی دیارخود همه دشواری ها را به جان خریده اند و نام خود را برای همیشه در دل همدیارانشان جاودان ساخته اند. یکی از این انسان های کوشا، دلسوز و فرهنگ مدار، استاد سید عبدالعظیم پویا ،مردی از اقلیم تاریخی میبد است؛ از زادبوم کهنسال وی مردان بزرگی چون :ابوالفضل رشیدالدّین میبدی، صاحب تفسیر گرانسنگ کشف الاسرار ؛ قاضی میرحسین میبدی، شاعر،عالم و فیلسوف و معین الدّین معلّم میبدی ،صاحب مواهب الهی در تاریخ آل مظفر و ده ها دانشمند ، اندیشمند و هنرمند دیگر از آن برخاسته اند.

پویا را همه مردمان فرهنگ دوست استان یزد بویژه میبدیان می شناسند ؛ سال هاست که گاه ،یکّه و تنها بار بزرگ پاسداری از میراث کهن سرزمین میبد را بر دوش دارد؛ در همه آوردگاه های دفاع از بافت سنّتی و تاریخی میبد، حضوری چشمگیر دارد ؛ده ها گفتار و چندین کتاب در ارجمندی این دیار و نگهداری از داشته های آن نوشته ؛ ده ها جریان فرهنگی را دراین سرزمین پیشوایی کرده و بنیاد میبدی را با همراهی گروهی از علاقمندان میبد برای نشر آثار فرهنگی آن دیار بنیان نهاده است ؛با پایمردی او نارین قلعۀ میبد ،کاروانسرای شاه عبّاسی ،آب انبار کلار، برج کبوتر خانه، چاپارخانه ،آسیاب دوسنگی میبد و ده ها اثر تاریخی دیگر، زنده و سرپا شده است.

در هر همایش و گردهمایی که دربارۀ کاریز (قنات) در ایران بوده، دلیرانه از هستی آن دفاع کرده است ؛ در بارۀ حفظ حریم قنات ها نوشته وگفته است که اگر چاره ای اندیشیده نشود باید این دیار تاریخی را رها کرد و به جای دیگر کوچید. سال ها پیش هشدار داد که یزدِ کویری گنجایش صنایعی چون فولاد و دیگر صنایع آبخواه و آلاینده را ندارد.وی اکنون به غیر ازمدیریّت بنیاد میبدی و عضویّت در هیئت مدیرۀ چندین سازمان مردم نهاد دیگر مانند: انجمن دوستداران کتاب یزد،انجمن یاوران یادگارهای میبد ،انجمن طرّاحان گرافیک یزد، انجمن خانۀ فرّخی یزدی، انجمن حافظان و دوستداران خشت خام ، سردبیری فصل نامۀ فرهنگ یزد را نیز برعهده دارد که حاصل آن درج و چاپ مقالاتی وزین از سوی نویسندگان است.

از اینرو مناسب بود که زمانی و از سوی مردم قدران و سازمان های فرهنگی و آموزشی میبد و استان یزد از کوشش ها و تلاش های بی وقفه و بدون چشم داشت وی ارج شناسی گردد. هرکس و هر سازمان به اندازۀ توش و توان خود وارد این عرصه شد و این کمترین که سال هاست از همراهی و همگامی او در بیشتر کارهای فرهنگی خود یاری می جوید، دست به گردآوری و سامان دهی این ارجنامه زد .نام این کتاب با مشورت اعضای انجمن دوستداران کتاب یزد برگزیده شده است .جای آن دارد که از همگی فرزانگان ، دوستان و همکاران استاد پویا در سراسر ایران بویژه استان یزد که به درخواست این کمترین پاسخ دادند، صمیمانه سپاسگزاری نماید.

یزد- بهار 1395حسین مسرّت